Ví dụ về cầm giữ tài sản

By Best Tài Chính

Tôi có laptop mang ra quán sửa. Khi bên cửa hàng gọi đến thông báo tôi đến lấy và thanh toán chi phí đã sửa chữa cho bên cửa hàng. Nhưng tại thời điểm đó, tôi chưa đủ tiền để thanh toán, bên cửa hàng đã giữ lại tài sản của tôi cho đến khi tôi thanh toán đầy đủ. Như vậy có đúng quy định của pháp luật hay không?

Theo Điều 346 Bộ Luật Dân sự 2015 quy định Cầm giữ tài sản

“Cầm giữ tài sản là việc bên có quyền (sau đây gọi là bên cầm giữ) đang nắm giữ hợp pháp tài sản là đối tượng của hợp đồng song vụ dược chiếm giữ tài sản trong trường hợp bên có nghĩa vụ không thực hiện hoặc thực hiện không đúng nghĩa vụ”.

Cầm giữ tài sản là một trong các biện pháp bảo đảm thực hiện nghĩa vụ dân sự. Tuy nhiên, không giống các biện pháp bảo đảm khác, cầm giữ tài sản chỉ hình thành khi bên có nghĩa vụ vi phạm nghĩa vụ theo hợp đồng, tức là thời điểm hợp đồng được hình thành, cầm giữ tài sản chưa xuất hiện.

Theo Điều luật này, cầm giữ tài sản có một số đặc điểm như sau:

– Thứ nhất, cầm giữ tài sản là quyền của bên bị vi phạm hợp đồng do pháp luật quy định

– Thứ hai, quyền cầm giữ chỉ áp dụng đối vối hợp đồng song vụ;

– Thứ ba, tài sản cầm giữ cũng chính là đối tượng của hợp đồng song vụ.

Xem thêm thông tin hay:  Tuổi Giáp Tuất 1994 Hợp Màu Gì 2021?

Trên thực tế, việc cầm giữ tài sản có thể xuất hiện ngay cả với các hợp đồng có đối tượng là một công việc phải làm. Ví dụ, A mang ô tô ra cửa hàng nhà B sửa, sau khi sửa xong, A không có đủ tiền thanh toán nên B đã giữ lại ô tô cho đến khi A thanh toán đủ chi phí sửa chữa.

Như vậy, việc quy định về cầm giữ gắn với hợp đồng song vụ có đối tượng là tài sản khiến cho phạm vi áp dụng của biện pháp cầm giữ trở nên hẹp hơn so với thực tế. Theo quan điểm của tác giả, không nên bó hẹp phạm vi áp dụng biện pháp cầm giữ tài sản trong họp đồng song vụ có đối tượng là tài sản, mà nên quy định là hợp đồng song vụ có liên quan đến tài sản sẽ phù hợp hơn với thực tiễn.

Điều kiện liên quan đến nghĩa vụ được bảo đảm: Giữa bên cầm giữ và chủ sở hữu tài sản có thể có nhiều quan hệ nghĩa vụ. Nhưng chỉ có các nghĩa vụ gắn với hợp đồng song vụ có tác dụng chuyển giao tài sản cho bên cầm giữ mới được bảo đảm thực hiện bằng biện pháp cầm giữ tài sản. Đó có thể là nghĩa vụ chính, như nghĩa vụ trả tiền công giữ theo hợp đồng gửi giữ; đó cũng có thể là nghĩa vụ phụ, như nghĩa vụ hoàn trả chi phí bảo quản tài sản trong thời gian nhận giữ.

Xem thêm thông tin hay:  Tìm hiểu ionic framework

Cần nhấn mạnh rằng, theo quy định của nghĩa vụ được bảo đảm bằng cầm giữ tài sản phải là nghĩa vụ gắn với hợp đồng song vụ mà trong khuôn khổ hợp đồng đó việc chuyển giao tài sản được thực hiện. Một chủ garage (nhà để xe) nhận sửa chữa một chiếc ô tô mà trước đó đã sửa chữa một lần nhưng chủ xe chưa thanh toán tiền; lần này chủ xe cũng không thanh toán tiền sau khi xe được sửa chữa xong. Chủ garage trong trường hợp này có quyền cầm giữ chiếc ô tô để bảo đảm việc thanh toán tiền sửa chữa lần 2, nhưng không có cầm giữ để yêu cầu thanh toán tiền sửa chữa lần đầu.

Thời điểm xác lập quan hệ cầm giữ: Theo quy định tại khoản 1 Điều 347 BLDS năm 2015, cầm giữ tài sản phát sinh từ thời điểm đến hạn thực hiện nghĩa vụ mà bên có nghĩa vụ không thực hiện hoặc thực hiện không đúng nghĩa vụ. Trong trường hợp có nhiều nghĩa vụ gắn với hợp đồng song vụ, thì chỉ cần một trong các nghĩa vụ ấy đến hạn và không được thực hiện hoặc không được thực hiện đúng, thì quan hệ cầm giữ phát sinh. Luật không phân biệt nghĩa vụ đến hạn là nghĩa vụ chính hay nghĩa vụ phụ.

Quyền và nghĩa vụ của bên cầm giữ: Việc xử lý tài sản cầm giữ được thực hiện theo thủ tục chung và một khi chấp nhận giao tài sản cho người có chức năng xử lý (như cơ quan thi hành án,..), thì bên cầm giữ cũng không còn “vũ khí” nào đặc biệt để bảo vệ quyền của mình.

Xem thêm thông tin hay:  Tọa phu đồng tử là gì

Quyền quan trọng nhất của bên cầm giữ là quyền giữ tài sản để gây áp lực đối với bên có nghĩa vụ: muốn nhận lại tài sản, thì bên có nghĩa vụ chỉ có mỗi cách là thực hiện nghĩa vụ đối với bên cầm giữ. Bằng cách gây áp lực như thế, bên cầm giữ suy cho cùng còn có lợi thế hơn cả chủ nợ có bảo đảm bằng thế chấp, cầm cố tài sản.

Bên cầm giữ được khai thác tài sản cầm giữ để thu hoa lợi, lợi tức nếu bên có nghĩa vụ đồng ý (khoản 3 Điều 348 BLDS năm 2015). Giá trị của việc khai thác tài sản cầm giữ được bù trừ vào nghĩa vụ của bên có nghĩa vụ (Điều 348 BLDS năm 2015).

Đổi lại với các quyền được thừa nhận cho mình, bên cầm giữ có các nghĩa vụ được quy định tại Điều 349 BLDS năm 2015, tương tự như các nghĩa vụ của bên nhận giữ tài sản theo hợp đồng gửi giữ.

Như vậy, trong trường hợp của bạn, bên cửa hàng đang thực hiện cầm giữ tài sản là hoàn toàn đúng với quy định của pháp luật do bạn chưa thanh toán đủ tiền cho họ.

Viết một bình luận